Afkopen studiejaren voor hoger pensioen

Koop uw studiejaren af tegen 1.500 euro/jaar

Vanaf maart 2017 kunnen alle werknemers hun studiejaren afkopen om zo later een hoger pensioen te krijgen. De regularisatiebijdrage bedraagt 1.500 euro per jaar. Dit forfaitaire tarief is slechts voorlopig en zou stijgen vanaf maart 2020. Een toelichting.

Op 20 oktober gaf de ministerraad zijn goedkeuring aan het wetsontwerp betreffende de regularisatie van de studiejaren voor de berekening van het (wettelijk) pensioen. De regering kondigde hiervoor een overgangsperiode aan, die loopt van maart 2017 tot maart 2020 en waarin de forfaitaire inhaalbijdrage 1.500 euro per diplomajaar bedraagt. Daarna zal het tarief wellicht een flink stuk hoger liggen.

Het systeem bestond al, maar werd heel weinig gebruikt

In het verleden was het ook al mogelijk om studiejaren bij te kopen. Maar dat systeem was beperkt en verschilde sterk afhankelijk van het statuut. Ambtenaren konden er gratis gebruik van maken, loontrekkenden moesten het doen tijdens de eerste 10 jaar van hun actieve loopbaan, en zelfstandigen beschikten tijdens hun hele loopbaan over die mogelijkheid. Het systeem was echter te ingewikkeld en werd maar weinig gebruikt.

Met deze hervorming wil de regering komen tot een geleidelijke harmonisering van de diverse pensioenstelsels en de daaraan verbonden voordelen.

In afwachting van een wettelijk kader

Op dit moment (december 2016) bestaat er nog geen enkele juridische tekst met het nieuwe wettelijke kader. Onze informatie is dus louter gebaseerd op de mededeling van het kabinet van minister van Pensioenen Daniel Bacquelaine en op de artikelen die in de pers verschenen zijn.

We formuleren een aantal vaststellingen.

  • Alle werknemers (loontrekkenden, zelfstandigen en ambtenaren) worden voortaan op voet van gelijkheid behandeld, ongeacht hun leeftijd of pensioenstelsel. Zij moeten enkel de regularisatiebijdrage van 1.500 euro per diplomajaar betalen.
  • Tijdens de eerste 2 jaar van de overgangsperiode wordt er een korting van 10 % toegekend, maar die korting zou enkel gelden voor ambtenaren.
  • Het bedrag zou fiscaal aftrekbaar zijn. De reële kosten van één jaar (rekening houdend met een marginaal tarief van 50 %) zouden dus uitkomen op 750 euro.
  • Enkel succesvol beëindigde studiejaren van het hoger onderwijs zouden kunnen worden afgekocht en bovendien enkel de jaren van één diploma. Jaren dat men is 'blijven zitten' komen dus niet in aanmerking. Merk op dat de meeste artikelen in de pers gewag maken van het afkopen van alle studiejaren. Op basis van de bestaande regels kunnen evenwel enkel de studiejaren vanaf 20 jaar worden afgekocht. Het valt nog te bezien of die regel behouden zal blijven of niet.
  • Daartegenover staat dat de afkooptransactie zou leiden tot een verhoging van het wettelijk rustpensioen met 250 euro (voor een alleenstaande) en 310 euro (voor een gezin) per jaar. We zeggen er wel duidelijk bij dat het gaat om:
    • brutobedragen: de daadwerkelijke verhoging, d.w.z. het nettobedrag, zal dus afhangen van o.m. de diverse inkomsten van de belastingplichtige en de omvang ervan;
    • nominale bedragen: in reële termen, rekening houdend met een inflatie van 2 % op jaarbasis, komt dat neer op 168/209 euro na 20 jaar en 113/140 euro na 40 jaar.

U kunt hiermee niet vroeger met pensioen gaan

Belangrijke verduidelijking: dankzij de afkoop van de studiejaren kan het bedrag van het wettelijk rustpensioen worden verhoogd, maar u kunt er uw beroepsloopbaan niet mee verlengen. Als de werknemer dus de bedoeling heeft om door de afkoop van zijn studiejaren over een voldoende lange beroepsloopbaan te beschikken om met vervroegd pensioen te kunnen gaan, dan zal hij achter het spreekwoordelijke net vissen.